Tuinplan maken

Voor het uitkiezen van de juiste planten is het goed om te weten hoeveel zon de gedeeltes van je tuin krijgen. Dat kan – afhankelijk van de ligging van je tuin – ook door het jaar verschillen. Hou er dan rekening mee dat het gaat om het aantal zonuren tijdens de bloeitijd van de plant. Bloeit je plant bijvoorbeeld in april? Dan is het aantal zonuren rondom april vooral van belang.

In de plantenwereld kennen we drie typen plekken:

• Zon: bij 6 uur of meer zon. Dat is meestal middagzon.
• Halfzon of halfschaduw (dat is hetzelfde): de plek krijgt 3-6 uur zon, vaak alleen ochtend of namiddag/avondzon.
• Schaduw: alle plekken met minder dan 3 uur zon. Bij schaduw is het ook goed om te observeren of het gaat om lichte schaduw (het gebrek aan direct zonlicht) of donkere schaduw (bijvoorbeeld in een smalle steeg of onder dichtbegroeide bomen).

Waar komt je terras? Of wil je twee zitjes? Zodat je in het voorjaar en najaar lekker in de zon kunt zitten en in de zomer in de schaduw.

Heb je een plek met tegels nodig voor de kinderen om te spelen, voor de kliko’s, fietsen of een hobby?

In een natuurvriendelijke tuin heb je idealiter voor maximaal 1/3 aan tegels.

Kijk na het bepalen van de betegelde delen hoe je ze met elkaar verbindt. Dat kan met volledige verharding of halfverharding. Denk aan stapstenen waar je gras of bodem bedekkende planten tussen laat groeien. Of een paadje van grind, cacaodoppen of houtsnippers. Je kunt ook kiezen voor tuintegels die gedeeltelijk open zijn. Er zijn allerlei mogelijkheden!

Extra tip: werken met ‘kronkelpaadjes’ kan zorgen voor meer diepte in je tuin!

Foto: Stichting Steenbreek

Voor elke tuin is er een boom of struik te vinden! Bomen en (flinke) struiken zijn fantastisch voor de zichtlijnen in je tuin; het zorgt voor meer diepte en spanning in je ontwerp. Bomen dragen ook bij aan het wegvangen van luchtverontreiniging en zorgen voor schaduw in de zomer. Vogels maken er dankbaar gebruik van en bloesembomen zijn fantastisch voor bijen. Een boom plant je in het late najaar of in de winter, omdat de boom dan in een rustfase is.

Let op: in gemeente Apeldoorn moet een boom minimaal 50 cm van de erfgrens staan, óf je moet overeenstemming hebben met de buren.

Foto: Stichting Steenbreek

Nu komen we bij het leukste gedeelte! Wat vind je mooi? Hier doe je tuininspiratie op:

• Tuinprogramma’s op tv of in tuinbladen.
• Bezoek open tuinen.
• Loop door je buurt en kijk welke tuin anderen hebben. Bel eens aan bij je buren!
• Ben je op zoek naar makkelijk te onderhouden tuinplanten die niet zo kritisch zijn? Kijk dan eens wat voor planten de gemeente in de borders heeft staan. Die worden daar op uitgezocht!

Inheemse planten zijn planten die van nature in Nederland voorkomen. Denk aan de margriet, het vingerhoedskruid en de zomereik.

Samenwerking in en op de grond

Deze planten hebben een samenwerking met onze Nederlandse beestjes in en boven de grond en zijn dus super belangrijk. Denk aan de klokjesbijen die alleen maar stuifmeel eten van klokjesbloemen (campanula) of aan de rupsen van de dagpauwoogvlinder die alleen maar grote brandnetel eten. Vaak zie je het al aan de naam. De larven van klokjesbijen eten bijvoorbeeld alleen stuifmeel van klokjesbloemen (campanula)

Help de natuur: poot inheems

Wilde planten hebben het moeilijk. Klimaatverandering, het verlagen van het grondwater en een overschot aan stikstof maken dat ze het soms maar moeilijk overleven . En hierdoor heeft onze natuur het moeilijk. Je kunt de natuur een handje helpen! Zet naast je favoriete tuinplanten, ook inheemse planten in je tuin!

Je vindt er meer informatie over op de website van Streektuinen.

Zij hebben al een Veluwse Tuin

Vraag jezelf af of je die tegels echt nodig hebt. Elke tegel eruit en groen erin maakt een wereld van verschil. Water als hart in de tuin van Wendy en Daniël

Ik kies nu alleen nog inheemse planten en zaden en dat werkt!
Pas spotte ik voor het eerst oranjetipjes in mijn tuin. Daar doe ik het voor! Biodiverse tuin vol leven van Tienke Koning

Maak eerst een totaalplan voor je tuin. Dit kun je eventueel in fases uitvoeren.
Zo ontstaat rust en samenhang in je tuin. Een kleurrijke tuin vol rust en verrassingen in Hoog Soeren

Een groene tuin hoeft helemaal niet zo ingewikkeld te zijn. Het is goed voor de insecten en het scheelt een paar graden in de zomer. Thijs Janssen en Marlies Frieling

Met een moestuin, fruitstruiken, bomengildes en een klein voedselbosje is het een plek waar mens en natuur in harmonie samenwerken. De permacultuurtuin van Lidion Zierikzee

We kunnen met onze tuin zoveel doen voor de natuur. Met een natuurlijke tuin verbindt je leefgebieden van planten en dieren. En voor ons zorgt het voor verkoeling. Jacob Ruijter

Ik wil met deze tuin op bescheiden wijze iets terugdoen voor de natuur. De Veluwse Tuin van: Paulien 

Het is duurzamer het regenwater niet in het riool te laten verdwijnen. Je kunt nu met subsdie je regenpijp laten afkoppelen. Ik heb dit samen met mijn buren gedaan. AnneJet Bennink

“Biodiversiteit ging in mijn tuin een steeds grotere rol spelen. En het leuke: iedereen kan bijdragen aan meer biodiversiteit!” De roze en paarse cottagetuin van Ans 

Nederland kent verschillende bodemsoorten, zoals kleigrond, zandgrond en veengrond. In Apeldoorn en de directe omgeving bestaat de bodem voornamelijk uit zandgrond. Hoewel de samenstelling lokaal kan verschillen, vormt zandgrond hier de basis voor veel tuinen.

Zandgrond heeft een aantal specifieke eigenschappen. Zo laat deze bodem water snel door en kan hij voedingsstoffen minder goed vasthouden. Tijdens natte periodes is dat vaak een voordeel, omdat overtollig regenwater gemakkelijk wegzakt. In droge periodes kan de grond echter sneller uitdrogen.

Planten voor zandgrond

Je kunt ervoor kiezen om alleen planten te gebruiken die goed gedijen op een droge en voedselarme bodem. Veel inheemse planten, siergrassen en droogtebestendige vaste planten voelen zich uitstekend thuis op zandgrond.
Wil je een grotere keuze hebben in beplanting? Dan is het verstandig om de bodem van je tuin te verbeteren.

Zandgrond verbeteren met compost en tuinaarde

Een eenvoudige manier om zandgrond vruchtbaarder te maken, is het toevoegen van compost of bemeste tuinaarde. Door deze materialen door de bestaande grond te mengen, verbeter je het vermogen van de bodem om water en voedingsstoffen vast te houden. Hierdoor krijgen planten betere groeikansen en hoeft de tuin minder snel beregend te worden.

Mulchen: goed voor bodem en planten

Een andere effectieve methode is mulchen. Daarbij laat je een laag organisch materiaal op de bodem liggen, zoals bladeren, fijngeknipt snoeiafval of houtsnippers.

Mulch biedt verschillende voordelen:

• De bodem droogt minder snel uit.
• Voedingsstoffen blijven beter beschikbaar.
• Onkruid krijgt minder kans.
• Het bodemleven wordt gestimuleerd.

Wormen en andere bodemorganismen breken de mulch geleidelijk af. De voedingsstoffen worden vervolgens opgenomen in de bodem, waardoor de kwaliteit van de grond jaar na jaar verbetert.

Kies voor vaste planten

Ook veel vaste tuinplanten dragen bij aan een gezonde bodem. Hun wortels helpen om water en voedingsstoffen beter vast te houden. Daarnaast zorgen ze voor meer bodemleven en een betere bodemstructuur.

Door compost toe te voegen, te mulchen en te kiezen voor vaste planten, maak je van een droge zandgrond stap voor stap een vruchtbare bodem waarin veel verschillende planten kunnen groeien.Inheemse planten zijn planten die van nature in Nederland voorkomen. Denk aan de margriet, het vingerhoedskruid en de zomereik.

Zij hebben al een Veluwse Tuin

Vraag jezelf af of je die tegels echt nodig hebt. Elke tegel eruit en groen erin maakt een wereld van verschil. Water als hart in de tuin van Wendy en Daniël

Ik kies nu alleen nog inheemse planten en zaden en dat werkt!
Pas spotte ik voor het eerst oranjetipjes in mijn tuin. Daar doe ik het voor! Biodiverse tuin vol leven van Tienke Koning

Maak eerst een totaalplan voor je tuin. Dit kun je eventueel in fases uitvoeren.
Zo ontstaat rust en samenhang in je tuin. Een kleurrijke tuin vol rust en verrassingen in Hoog Soeren

Een groene tuin hoeft helemaal niet zo ingewikkeld te zijn. Het is goed voor de insecten en het scheelt een paar graden in de zomer. Thijs Janssen en Marlies Frieling

Met een moestuin, fruitstruiken, bomengildes en een klein voedselbosje is het een plek waar mens en natuur in harmonie samenwerken. De permacultuurtuin van Lidion Zierikzee

We kunnen met onze tuin zoveel doen voor de natuur. Met een natuurlijke tuin verbindt je leefgebieden van planten en dieren. En voor ons zorgt het voor verkoeling. Jacob Ruijter

Ik wil met deze tuin op bescheiden wijze iets terugdoen voor de natuur. De Veluwse Tuin van: Paulien 

Het is duurzamer het regenwater niet in het riool te laten verdwijnen. Je kunt nu met subsdie je regenpijp laten afkoppelen. Ik heb dit samen met mijn buren gedaan. AnneJet Bennink

“Biodiversiteit ging in mijn tuin een steeds grotere rol spelen. En het leuke: iedereen kan bijdragen aan meer biodiversiteit!” De roze en paarse cottagetuin van Ans 

Ja, planten kun je bijna altijd verplaatsen. Veel mensen zijn bang om fouten te maken in de tuin, maar een tuin moet je door de jaren heen gewoon een beetje leren kennen. Soms blijkt dat een plant toch niet op de ideale plek staat: misschien krijgt hij te veel of te weinig zon, of wordt hij groter of kleiner dan verwacht.

In dat geval kun je de plant gerust op een betere plek neerzetten. De enige periode waarin je dit beter niet kunt doen, is tijdens een warme, droge zomer, omdat planten dan moeilijker aanslaan.

Je tuin hoeft niet in één keer perfect te zijn. Je mag experimenteren — dat hoort juist bij tuinieren.

Foto: Stichting Steenbreek